Yeni bir petrol krizi mi yoksa .... ?

Yeni bir petrol krizi mi yoksa .... ?

Baktım ki son yaşananlar üzerine yine derinliği olmayan yorumlar etrafta savruluyor, ben de kısa bir bilgi tazelemesiyle katkıda bulunayım dedim. 

Herşeyden önce, Petrol Fiyatlarının kendini kuvvetli şekilde piyasalarda kendini hissettirmesi, bu haftaki Fed faiz kararını bile etkileyecek aşamaya gelmiş olabilir. Çünkü Petrol Fiyatlarının yükselmesi hem Amerika hem de Amerikalılar için oldukça hassas bir konudur.  

Amerikalılar için otomobil veya benzeri vasıtalar yaşamsal bir ihtiyaç, akaryakıt ise tamamlayıcı üründür. Akaryakıt Fiyatlarının yükselmesi otomotiv piyasasını da olumsuz şekilde etkiler. Durup dururken ortaya çıkan bu krizi kim ve hangi sebeple ortaya çıkardı bilemiyorum, ancak İran'a karşı yürütülen kampanyanın giderek ciddileştiğini anlıyorum. Bu kampanyanın itici gücü, petrol fiyatlarının artmasından sorumlu ülke olarak İran'ı göstererek sade Amerikan Vatandaşının öfkesini kabartmak olacak. Hatta Başkan Trump "stratejik rezervleri gerekirse kullanırız" diyerek, dramatik bir çıkış da yaptı. 

İşin gerçeği Petrol Fiyatları henüz panik gerektirecek kadar yükselmedi. Ancak pazartesi akşamı geçen haftanın kapanışına göre neredeyse % 15 yukarıda fiyatlanmış durumdayken tekrar geriledi. Bundan bir yıl önce 80 Dolar seviyesinde işlem gördüğünü de hatırlatalım. 

"Türkiye için önemini tekrar hatırlatalım..."

Eğer tekrar 80 Dolara yükselirse cari işlemler dengesi için sarf edilen cesur sözlerin sonu gelebilir. Yani daralan ekonomide cari açık vermeye başlarız. Elbette bu duruma "bizden kaynaklanmıyor" diye açıklama bulabiliriz ama uluslararası kuruluşların dış kırılganlık konusundaki uyarılar maddeleşmiş olur. Daha önceki raporlarımda bahsettiğim gibi, yabancı yatırımcıların bir ülkeyi incelerken dikkat ettiği 10 maddeden biri olan "enerji fiyatlarına karşı kırılganlık" elle tutulur hale gelebilir. 

Peki neden fiyatlar bu kadar hızlı çıktı ? Hemen arz edeyim: Sanırım en son petroldaki arz kısıntısı günlük 5.6 Milyon Varil ile İran Devrimi esnasında olmuştu. Yani bundan 40 yıl önce. Bugün yaşanan darboğaz ise günlük 5.7 Milyon Varil. Tabii, o zamanki şartlar ile şimdiki şartlar aynı değil. Dolayısıyla bu kısıntı "tüm zamanların rekoru" olsa bile, bugünkü arz büyüklüğü açısından çok çarpıcı değil. Şöyle izah edeyim: OPEC günlük üretimi ancak 1990'larda 20 Milyon Varile ulaşmıştı. Bugün ise günlük 33 Milyon Varil civarında seyrediyor. Yani İran Devrimindeki kadar kısıntı olsa bile, bugünkü etkisi korkulduğu kadar olmayacak. 

Tabii, bu gelişmelerin sonunda İran'a karşı bir saldırının başlaması ihtimalini göz ardı etmiyorum. Bu durumda Petrol Fiyatlarının 100 Dolara kadar yükselmesi söz konusu olabilir. Elbette bu durum enflasyon ve cari açık hesaplarımızı bozacaktır.


Prof. Dr. Emre Alkin 

 

 

Konuyla ilgili yorumlarımı youtube kanalımdan izleyebilirsiniz. Tıklayınız!

 

 

Eklenme Tarihi : 18.9.2019 07:28:59

YORUMLAR

Yorum yapabilmeniz için üye olmalısınız.
Eğer üye iseniz üyelik girişi yapmak için tıklayın.
Yeni üye olmak için lütfen tıklayın.

Henüz yorum yapılmamış.