Anadolu'dan gelen sese kulak verelim...

Anadolu'dan gelen sese kulak verelim...

 

Son iki yılda değişik sektörlerle 60'a yakın ortak akıl toplantısı yaptım, 19 Organize Sanayi Bölgesinin sorunlarını dinledim. Neredeyse birkaç il haricinde görmediğim yer kalmadı.

Bu ziyaretlerde, hem sanayi hem de ticaret erbabının nabzını yoklarken, çalışanlarla da sohbet ediyorum. İlginçtir nereye gidersem gideyim işsizlik oranlarıyla alakalı en çok endişe duyan kesim sanayiciler ve tüccarlar. Geçmişte “işsizlik bizim sorununuz değil” diyenlerin çoğu bugün fikir değiştirmiş gözüküyor. Sade vatandaş ise daha çok geçim derdinden bahsediyor. Son iki yılda enflasyon ile ilgili şikayetlerin artmasının arkasında sosyal yardımların azalmadı da var elbette. Çünkü kamu maliyesi, geçen hafta belirttiğim gibi nakit yaratmakta zorlanıyor.

Diğer taraftan, Anadolu şehirlerinde karşılaştığım iş insanları ciddi bir kayıtdışılıktan bahsediyorlar. Tarım sektöründe bu kayıtdışılık tavan yapmış durumda. Mahsulü topraktan kaldıran ya da daldan toplayan insan kaynağının büyük çoğunlukla Suriyelilerin veya diğer mültecilerden oluştuğunu söylüyorlar. Hatta “bu gidişle tarlada ya da bahçede çalışacak insan bulamayacağız” diyenler çoğalıyor. Teknolojik yatırım yapmaları gerekiyor ancak, tarıma yatırım yapmak için mevcut şartlarda iki defa düşünmek gerekiyor.

"Kayıt Dışılığa Müsamaha mı ediliyor ?.."

Bir başka saptamam da şu: Kayıt dışı gideri olanların ciddi kayıt dışı gelirleri var. Bu durum kayıt içinde olanları rahatsız ediyor. Vergi Denetimleri kayıt içinde olanlara yapılıyor ve giderek yükselen bir ses var bu konuda. “Kayıt içi” dünyada olmayanlar konusunda ciddi adımlar atılmadığı için, kamu harcamalarının finansmanı sürekli olarak kayıt altında olanlar üzerinden sağlanıyor.

Aynı durum kayıt dışı işçi çalıştıran firmalar için de geçerli. Pastanelere, lokantalara ve otellere doğrudan mal sattığı zaman fatura keseceğini bilenler, araya aracı koyuyorlar. Dolayısıyla tarımsal malların fiyatı artıyor. Ne kadar aracı girerse araya tabiatıyla fiyat da o kadar artıyor. Sanayicilerin çocukları yaşanan bu durumları teşhis edip doğal olarak sanayi olmak istemiyorlar. Gençler bizlere göre adaletsizliklere çok daha duyarlılar diyebilirim.

Özetle, organize sanayi bölgelerinden elde ettiğim bilgiler, çarşı-pazarda karşılaştığım kişiler, esnaf ve tüccarla yaptığım sohbetlerde öne çıkan konular genellikle bunlar oluyor. Bazen çok ciddi problemler çok küçük sebeplerden ortaya çıkabiliyor. Kayıt dışılık küçük bir sorun değil ama yerelde “göz yumulan” bir faaliyet tarzı şeklinde değerlendiriliyor.


Prof. Dr. Emre Alkin

 

Eklenme Tarihi : 21.1.2020 07:29:16

YORUMLAR

Yorum yapabilmeniz için üye olmalısınız.
Eğer üye iseniz üyelik girişi yapmak için tıklayın.
Yeni üye olmak için lütfen tıklayın.

Henüz yorum yapılmamış.