KKM ve Yeni Bilinmezlere Uyanmak..

Merkez Bankası KKM yükü üzerinde kalınca banknot matbaasını non-stop çalıştırmamak için hafta sonu yepyeni bir operasyon kararı aldı. Buna göre:

- Bankalarda KKM, Döviz ve döviz benzeri enstrümanlardaki karşılıklar ve buna bağlı zorunluluklar ve yükümlülükler artacak, çünkü
- Vadesi dolan KKM 'yi TL Mevduata dönüştürme hamlesi başlayacak, çünkü
- Merkez Bankası bu hafta politika faizlerini % 20'yi geçmeyecek şekilde belirleyecek ve faiz yükseltme işini bankalara bırakacak..

İşi bu kadar basit ancak uygulamak bu kadar basit değil elbette. Herkesin aklı karıştı doğal olarak. Sayısız telefon aldım, sayısız soruya cevap verdim. En büyük korku "KKM 'ler iptal olur mu ?" idi. Böyle bir korkunun yersiz olduğunu anlatmaya çalıştım. Diğer taraftan TL Mevduat faizi tatminkar olmaz ise paranın dövize kaçabilme ihtimali olduğunu ilave ettim. 

Merkez Bankası belli ki, KKM ortaya çıktığında "herkese uygulayacaksınız" diye baskı gören bankacılara bu sefer "herkesi KKM'den caydıracaksınız" diye baskı uygulamaya karar vermiş. Elbette TCMB Yönetimi değişti ama sonuçta bu işi yapan aynı kurum. Daha da ötesi aynı hükümetin uygulaması.

Sabah itibarıyla bankacılar "bekle ve gör" prensibine göre hareket ediyor. Döviz kuru biraz yukarıda ama TL Mevduat Faizlerinde herhangi bir gelişme yok. KKM konusunda farklı bankalardan farklı yaklaşımlar kulağımıza geliyor. "Artık hiç yapmayacağız" diyen de var, "yapmak isteyeni durduramam" diyen de. Her banka kendi hesabını yapacak. Sanıyorum yaptılar da.

Şu ana kadar aldığım haberler Bankaların KKM'ye AOFM üzerinde faiz vermemek konusunda karar kıldıklarını gösteriyor. Yani % 17-20 arasında faiz teklif edilebilir mudiye. Demek ki "döviz düşse de yükselse de kazanıyoruz" devri bitiyor. Tabii, bu ilginç enstrümanın hayatımızdan çıkışı bu kadar kolay olacak mı bilmiyorum. Ancak, çıkması gerek onu biliyorum.

Son olarak, Türk İnsanını dövizden caydırmak şu aşamada ve bu şartlarla pek mümkün değil. Dolayısıyla istikrar ve serbest piyasa düzeni geri gelmeden böyle bir beklenti içine girmemek gerekiyor.

Prof. Dr. Emre Alkin